Etiket arşivi: İLE İLGİLİ AYETLER

Dostların iki alameti


Hikmet ehli zatlar buyuruyor ki:
Allahü teâlânın dostlarının iki alameti vardır. Bu alametlere bakarak, onun Allahü teâlânın sevgili kulu olup olmadığı anlaşılır.
Birincisi, onlar Allah için yaşar, Allah için konuşur. Yaptıkları her iş Allah rızası içindir. Onlar, Allahü teâlânın emir ve yasakları için vardır.

İkincisi, Allahü teâlânın sıfatlarıyla sıfatlanmışlardır. Mesela Allahü teâlânın sıfatlarından biri rahmettir. Dinli dinsiz, canlı cansız, kâinatta ne varsa hepsinde Cenab-ı Hakk’ın şefkati, merhameti vardır. Bu zatlar da Allahü teâlânın bu şefkat, rahmet sıfatıyla sıfatlandıkları için kesinlikle, hiçbir canlıya zarar vermezler, intikam almazlar; ama onların kılıçları çok keskindir, kılıçları kâğıdı keser. Kılıçlarına çarpmamak gerekir. Cenab-ı Hakk’a çok yaklaştıkları için, Onda fani oldukları için, o yüce kudret sahibinin kudretiyledir. Allah muhafaza etsin!

Mevlana Halid-i Bağdadi hazretlerinin bir talebesi bir hata yapmış, yüz bin türlü özür dileyince, Mevlana hazretleri buyurmuş ki, (Benden özür dilemen yeter mi? Ben kırılınca, benim hocam, onun hocası, onun da hocası yani hepsi kırıldı, hangisini bulup özür dileyeceksin?)

Çok tehlikelidir. Ne iş yaparsak yapalım; ama saygı ve edepten geri kalmayalım; çünkü öyle bir yol ki, tasavvufun zirvesine ulaşsak, ilmin zirvesine ulaşsak, büyük zatlara karşı bir saygısız hareket yaparsak, hepsi elimizden çıkar.

Edeb, ilmin başı olduğu gibi, hem ortası, hem de sonudur. Edep, haddini bilmek, sınırı aşmamak demektir. Ailede, cemiyette, herkesin bir sınırı vardır. Bütün sıkıntı ve geçimsizlikler, hep haddi aşmaktan kaynaklanır. Herkes haddini bilip, sınırı aşmazsa, mesela evin hanımı da, erkek de, kendi sınırını bilip ona göre hareket ederse, o ev Cennet gibi olur. Cennet gibi olan evden ahirete gidenler de elbette Cennete gider. Her hususta dinimiz ne emrediyor, onu öğrenip, ona göre hareket eden, haddini bilmiş, sınırı aşmamış olur. O zaman ne kavga, ne geçimsizlik, ne de savaş olur. Dünya güllük gülistanlık olur. Herkesin sınırını ise, dinimiz bildirmektedir. Sınır tecavüzü yapmamalı, hiç kimsenin sınırına girmemeli! Neticede karşımızdaki de bir insandır, o da Allah’ın kuludur, kalbini kırmayalım. Peygamber efendimiz buyuruyor ki:
(Mahşerde, güneş bir mızrak boyu alçaldığı zaman, yedi sınıf insan, Arş’ın altında gölgelenecektir. Onlardan biri de müminin yüzüne sevgiyle, muhabbetle bakandır.)

Allahü teâlânın sevdiği kul


Hikmet ehli zatlar buyuruyor ki:
Ehl-i sünnet âlimleri, Allahü teâlânın sevdiği, razı olduğu kullarıdır. Peygamber efendimizin vârisleridir. Bir kimseye tâbi olan, iyi veya kötü, her neye kavuşursa, uymuş olduğu kimseden kavuşur. Büyük zatlara tâbi olanlar ve hizmet edenler için, büyüklere gelen nimetlerden pay vardır. Resulullahın vârislerine uyanın kavuştuğu şey, nimettir, rahmettir, hazinedir. Bozuk insanlara uyanın kavuştuğu şey ise zehirdir, felakettir, iflastır. O büyük zatlara uyan, onlardaki nimetlere kavuşur, dünyada ve ahirette rahat eder.

Allahü teâlânın en büyük nimeti, ihsanı, ikramı, İmam-ı Rabbani hazretleri gibi sevdiği bir kulunu tanıtmasıdır. Allahü teâlânın bir kulunu sevdiğinin alameti, o kulun böyle mübarek bir zatı sevmesidir. Allahü teâlâdan ağlayarak, yalvararak bu nimeti istemek gerekir; çünkü onlar bizi Resulullaha götürüyorlar. Resulullah efendimizi ise Allahü teâlânın sevdiğinde hiç şüphe yoktur.

Gece gündüz ibadet yapan çok mübarek bir zatın bir gün dişi ağrır. Istıraptan ibadet yapamaz hale gelince doktora gidip der ki:
— Ne olur, şu ağrımı dindir!
— Diş ağrını gideririm, ancak sen bana ne vereceksin?
— Kaç para istersen veririm.
— Senden para istemiyorum, sen salih bir zatsın, yaptığın bütün ibadetlerin sevabını olduğu gibi bana ver, ben de senin ağrını dindireyim.

Mübarek zat, gece gündüz namaz kılmış, ibadet yapmış, bir diş ağrısına hepsini feda edecek. Verse bir türlü, vermese bir türlü… Vermese, ibadet yapacak hali yok. Kendi kendine, (Ya Rabbi, ben bu sevabları vereyim, sana tekrar ibadet yapmaya başlarım. Sen çok merhametli ve çok cömertsin, ben verdim desem de sen zaten benden almazsın, ona da verirsin) diye düşünür. Sonra, (Tamam, verdim) der. Doktor da ağrısını giderir. Tam giderken, doktor der ki:
Dur bakalım nereye? Sen bir diş ağrısına bütün ömrünün ibadetlerini verdin, daha otuz bir dişin var, gözlerin, kulakların var. Her zerren için, daha vereceksin, ibadetin yeter mi? İnsan acizdir, bir diş ağrısına bile bütün ibadetlerini verir. O halde bizim Allahü teâlâya arz edeceğimiz ne ibadetimiz olabilir ki?

Salih zat doktora (Sen benden daha mübarekmişsin) der. Bunun üzerine doktor der ki:
Kimin mübarek olduğu belli olmaz, dış görünüşe göre karar verilmez. Mübarek olan, doktor da olabilir, tüccar da olabilir, kimyager de olabilir. Bu doktordur, tüccardır, kimyagerdir, dinden ne anlar diyen, öyle aldanır ki, bu aldanması dünyasını da ahiretini de harap eder.

Seçkin maniler – 34


Elinde bekler kürek,
Bize sabırlar gerek,
Her acıya katlanır,
Buna dayanmaz yürek.
* * *
Kısılıyor seslerim,
Kırıldı heveslerim,
Bize gelirsen eğer,
Bal kaymakla beslerim.
* * *
Yok derdim Dilek gibi,
Göründü melek gibi,
Ne kadar ham imiş,
Tadı yok kelek gibi.
* * *
Bulanıktım, duruldum,
Başköşeye kuruldum,
Kanın ne kadar sıcak,
Hemen sana vuruldum.
* * *
Hazırmış yeşil çardak,
Meşrubat dolu bardak,
Sizin köyün kızları,
Ne kadar da fıkırdak…
* * *
Etrafa yayılırım,
Utangaç sayılırım,
Karşılaşsak seninle,
Düşer de bayılırım.
* * *
Görmek için göz ister,
Anlatmaya söz ister,
Hoca, küstürdün onu,
Barışmaya yüz ister.

Nifasla əlaqədar sual və cavablar


Sual 1: Uşaq doğulmadan əvvəl qan gəlir. Bu qan nifasdır, yoxsa istihazə?
CAVAB
Uşaq doğulmadan və ya gövdəsi görünmədən gələn qan istihazədir. Namaz vaxtının sonu olarsa, istihazəli, yəni üzrlü olaraq dərhal namaz qılınmalıdır.

Sual 2:
Kəffarə orucu tuturam. 60 gün tamam olmadan uşağım olacaq. 3-5 gün əskik qalsa, qalan qismini nifasım bitdikdən sonra tuta bilərəmmi?
CAVAB
Kəffarə tutarkən araya heyz və nifas girsə, qalanı heyzdən sonra tutular.

Sual 3:
İlk uşaqda nifasım 25 gün idi. İkinci uşaqda qan 45 gün gəldi. Nifasım dəyişdimi?
CAVAB
Əvvəlki nifas adətiniz 25 gün idi. Nifasınız 40 günü keçdiyi üçün 25 gündən sonra gələn 20 günü istihazə olar. 20 günlük namazlarınızı qəza etməyiniz lazımdır.

Sual 4:
1-ci uşağımda nifasım 30 gün idi. 2-ci uşaqda qan 35 gün davam etdi. Sonra kəsildi. Qırxım çıxanda daha 17 gün qan gəlmədi. 30 gündən sonra gələn qan nifasdır, yoxsa istihazə?
CAVAB
35 günün hamısı nifas olar və nifasınız 30 gündən 35 günə dəyişmiş olar.

Sual 5:
İlk uşağım doğulanda 23 gün qan gəldi. 2-ci uşağımda isə yenə 23 qan gəlib kəsildi, 29-cu gün yenə qan gəldi. 39-cu günü axşam kəsildi. Bu son gələn 10 gün qan istihazədirmi?
CAVAB
Nifasdır, nifasınız 39 gün olaraq dəyişmişdir.

Sual 6:
İlk uşağımda 40 gün qan gəldi. Sonra 10 gün təmiz oldum. 10 gün qan gəldi. Ondan sonra 20 gün təmiz oldum. Nə etməliyəm?
CAVAB
40 gün qandan sonra 15 gün təmiz olmanız lazım idi. O halda qanlı olan 10 günün ilk 5 qanlı günü istihazə, son 5 günü isə heyz olar.

Sual 7:
İlk uşağımda nifas qanı 30 gün idi. İkinci uşağımda isə 30 gün qan gəldikdən sonra kəsildi. 5 gün təmiz qaldıqdan sonra 7 gün yenə qan gəldi. Bu 7 gün də nifas idimi?
CAVAB
Qan gəlməsi 40 günü keçdiyi üçün 30 gündən sonra gələn qanlar istihazədir.

Sual 8:
Birinci və ikinci uşağımda nifasım 30 gün davam etdi. Üçüncü uşağımda qan 20 gündən sonra kəsildi. Bu gün, 28-ci günü hələ gəlmir, cima halal olarmı?
CAVAB
Bir əvvəlki nifasınız olan 30 günü keçmədən cima halal olmaz.

Sual 9:
Yeni doğdum. 20 gün qan gəldikdən sonra kəsildi. Bu an 30-cu gündəyəm, hələ təmizəm. Əvvəlki uşaqdakı nifasımı unutdum. 20 gündən sonra namaz qılmağım lazımdırmı?
CAVAB
Əvvəlki nifasınızı bilməyiniz lazım idi. Unutduğunuza görə qan kəsildikdən sonra qüsl alıb namaz qılmağa başlayarsınız, lakin 40 gün keçmədən cima caiz olmaz. Əvvəlki nifasınız 21 gün olsaydı, qan kəsiləndə qüsl alıb namaza başlayar, 22-ci gündən etibarən cima caiz olardı.

Sual 10:
İlk doğumumdan 10 gün sonra qan kəsildi, yuyunub oruclarımı tutdum. 20 gün sonra təkrar qan gəldi. Təmizlik 15 günü keçdi. Oruclarım səhih oldumu?
CAVAB
Nifasda 40 gündən əvvəl iki qan arasındakı təmizlik 15 gündən çox olsa da, yenə nifas hökmündədir. Bu baxımdan tutduğunuz orucları qəza etməyiniz lazımdır.

Sual 11:
Nifasım 20 ikən bu doğumda 10 qan, 20 təmiz, 13 qan gəldi. Nifasım dəyişdimi?
CAVAB
Nifasınız 20 gündür. Çünki qan 40 günü keçdiyi üçün qanlı olan 13 gün istihazədir.

Sual 12:
Nifasım 23 gün ikən bu doğumda 2 qan, 30 təmiz, 3 qan və 7 təmiz, 1 qan gördüm. Nifasım dəyişdimi?
CAVAB
Yenə başdan 23 günü nifasdır. Digər qanlı günlər istihazədir.

Sual 13:
Əvvəlki nifası 20 gün ikən 1 qan, 34 təmiz, 1 qan, 15 təmiz, 1 qan görən qadının nifası dəyişərmi?
CAVAB
40 gündən əvvəl gələn son qandan sonra 15 gün səhih təmizlik olduğu üçün nifası dəyişər, 20 gündən 36 günə çıxar. (Mənhəlül-varidin)

Sual 14:
30 qan, 15 təmiz, sonra təkrar 3 gün qan görən qadının nifası neçə gün olar?
CAVAB
Nifası 30 gün olar. Son gördüyü 3 gün isə heyz olar. (Mənhəl)

Nifas qanları


Nifas doğumdan sonra gələn qan deməkdir. Əlləri, ayaqları, başı müəyyən olan düşükdə gələn gələn qan da nifasdır. Nifas müddətinin azı yoxdur. Qadın qan kəsildiyi vaxt qüsl alıb namaza başlayar. Amma əvvəlki nifas adəti qədər gün keçmədən cima edə bilməz. Ən çox müddəti 40 gündür. 40 gün tamam olanda qan kəsilməsə də, qüsl alıb namaza başlayar. 40 gündən sonra gələn qan istihazə olar. O halda nifas gününü də əzbərləmək və xüsusi günlər dəftərinə yazmaq lazımdır.

Ramazanda imsaqdan sonra heyzdən və ya nifasdan kəsilən o gün yeyib içməz. Lakin o günü qəza edər. Heyz və nifas sahurdan sonra başlayarsa, əsrdən sonra da olsa, o gün yeyib içər.

Düşükdə uşağın barmağı, ağzı və ya burnu müəyyən olsa, bütöv uşaq doğmuş kimi olar. Heç bir yeri müəyyən deyilsə, nifas olmaz. Lakin qan 3 gün və ya daha çox axsa və heyzdən kəsiləli 15 gün və ya daha çox olmuşsa, heyz olar. Əgər 3 gündən az olarsa və ya daha heyz kəsiləli 15 gün olmamışsa, heyz deyil, istihazədir. Namazını qılar, orucunu tutar. Cima üçün qüsl lazım deyil.

Heyzin 10 günü və ya nifasın 40 günü içində bir-iki gün qan gəlməsə, kəsildiyini zənn edib və qüsl alıb oruc tutsa, sonra yenə müddəti içində qan gəlsə, heyz və ya nifas olacağı üçün o orucları qəza edər. Kəsiləndə yenə qüsl alar. 3 və ya daha çox qan gəlib adətindən əvvəl kəsilsə, heyz olduğu üçün qüsl alıb namazını qılar. Ancaq adəti keçmədikcə cima caiz olmaz. Nifas da belədir.

Əgər adətdən çox gündə kəsilsə, amma 10 gündə və ya daha az gündə kəsilsə, heyzdir. Əgər qan on günü keçsə, adətindən sonrası heyz olmaz. O günlərdəki namazları qəza edər. Nifasın 40 günü heyzin 10 günü kimidir.

Bir neçə nümunə verək:
1- Bir qadın ilk doğumunda 30 qan görüb kəsilsə, 40 günə qədər heç qan gəlməsə, nifası 30 gün olar. İkinci doğumda 20 qan, 15 təmiz və 10 gün qan görsə, qanın gəlməsi 40 günü keçdiyi üçün istihazə vardır. Nifası dəyişməz, yenə 30 gün olar, 10 qanlı gün istihazə olar.

2- Doğumdan sonra 5 gün qan gəlib kəsilsə və 30 gün təmiz qaldıqdan sonra 5 gün daha qan gəlsə, aradakı 30 gün qan axmış sayılar. 40 günün hamısı nifas olar. 5 qan və 30 təmiz gündən sonra 10 gün yenə qan gəlsə, 40 günü keçən 5 qanlı gün istihazə olar.

3- Bir qadının əvvəlki doğumunda nifası 20 gün ikən ikinci doğumda 5 qan, 30 təmiz və 1 gün qan, sonra 15 təmiz və 1 gün qan görsə, 52-ci gün gördüyü qan istihazə olar. Nifası da 20 gündən 36 günə çıxmış olar.

Qızlarda istimrar

Rənglərin açıqlaması:

Qızlarda istimrar
Qızlarda istimrar, yəni qanın kəsilmədən davamlı axması dörd cür olur:

1. Qayda: İlk görülən qan axmağa davam etsə, yəni heç kəsilmədən axsa, ilk dəfə 10 gün heyz, sonra 20 gün təmiz qəbul edilir.

Nümunə:
Bir qız ilk dəfə olaraq qan görüb heç kəsilmədən davam etsə, 10 günü heyz, 20 günü istihazə olar. Qan gəlməyə davam etdiyi müddətdə həmişə 10 heyz, 20 istihazə qəbul edilir.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 11-ci gün qan gəlməyə davam edəndə istihazə olduğu aydın olar. Artıq qüsl alaraq namaza başlayar. Qan gəlməyə davam etdiyi müddətdə bu şəkildə hərəkət edər. Yəni 10 heyz, 20 istihazə qəbul edər.

2. Qayda: Bir qız səhih qandan, yəni ən çox 10 gün qandan və səhih təmizlikdən, yəni ən az 15 gün təmizlikdən sonra qan kəsilmədən axsa, bu qız adəti müəyyən olan qadın olar. Adəti qədəri heyz, sonrası istihazə olar.

Nümunə:
Bir qız ilk dəfə olaraq 5 qan, 20 təmiz görsə, bundan sonra qan kəsilmədən axsa, 5 günü heyz, 20 günü istihazə qəbul edilir. Qan kəsilənə qədər belə davam edər, yəni qanlı günlərin 5-i heyz, 20-si istihazə olar.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 6-cı gündə qan kəsiləndə qüsl alaraq namaza başlayar. 26-cı gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. Çünki son heyzdan etibarən ən az 15 gün təmiz keçmişdir. 36-cı gün qan gəlməyə davam edəndə istihazə olduğu aydın olar, qüsl alaraq namaza başlayar. İstihazə olduğu aydın olan 5 gündə qılmadığı namazlarını daha sonra qəza edər. Qan gəlməyə davam etdikcə bu şəkildə hərəkət edər. Yəni 5 heyz, 20 istihazə qəbul edər.

3. Qayda: Bir qız fasid qan, yəni 10 gündən çox qan və fasid təmizlik, yəni 15 gündən az təmizlik görüb sonra istimrar etsə, yəni kəsilmədən axsa, fasid qan və fasid təmizliyin ikisi də adət qəbul edilməz.
Bu da üç cür olur:
a)
Əgər təmizlik 15 gündən az olduğu üçün fasid olarsa, ilk dəfə görülən qan həmişə axmış kimi qəbul edilir. Bir ay, ümumiyyətlə, 30 gün qəbul edilir. Buna görə fasid qan və ya fasid təmizlik görüb qanlı və təmiz günlərin cəmi 30 gün olmamışsa, istimrarlı günlərin ilk günləri 30-u tamamlayacaq şəkildə istihazə qəbul edilir. 30 günün 10 günü heyz olunca 20 günü də istihazədir. Qan kəsilənə qədər belə davam edər.

Nümunə:
Bir qız ilk dəfə olaraq 11 qan, 14 gün təmiz görüb sonra kəsilmədən axsa, birinci qan 10 günü keçdiyi üçün fasiddir. 11-ci qanlı gün və istimrarın 30 günə tamamlayacaq olan ilk qanlı günləri istihazədir. Nümunədə 26-cı gündən 30-cu günə qədər olan 5 gün istihazədir. Bu 5-ci gündən sonra qanlı günlərin 10 günü heyz, 20 günü təmiz qəbul edilərək davam edər.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 11-ci gün qan gəlməyə davam edəndə istihazə olduğu aydın olar, qüsl alaraq namaza başlayar. 26-cı gün qan gələndə namazı tərk edər. 36-cı gündə, yəni ikinci ayın 11-ci qanlı günündə qan gəlməyə davam edəndə istihazə ola biləcəyi üçün qüsl alaraq namaza başlayar. Qanın kəsilmədən davamlı axdığı, yəni istimrar olduğu aydın olanda isə ilk 5 günün və 10 heyzdən sonrakı 20 günün istihazə olduğu aydın olar. İstihazə olan günlərdəki qılmadığı namazlarını qəza edər. Qan gəlməyə davam etdikcə bu şəkildə hərəkət edər. Yəni 10 heyz, 20 istihazə qəbul edər.

b) Əgər təmizlik tam olub təmiz günlərə qanlı gün qarışdığı üçün fasiddirsə, belə fasid təmizliklə qan günlərinin cəmi 30-u keçməzsə, yenə 30-a tamamlayacaq şəkildə istimrarlı günlərin ilk günləri istihazə qəbul edilir.

Nümunə
Bir qız ilk dəfə olaraq 11 qan və 15 gün təmiz görsə, bundan sonra kəsilmədən qan axsa, ilk qanlı gün on günü keçdiyi üçün istihazə olduğu aydın olar. 15 təmiz gündən əvvəlki bir gün qanlı olduğu üçün 15 təmiz gün və 1 qanlı gün fasid təmizlik qəbul edilir. Qan axmağa davam etsə, 30 günə tamamlamaq üçün davam edən qanın ilk 4 günü istihazə, yəni təmiz qəbul edilir. Bundan sonra 10 günü heyz, 20 günü istihazə olaraq davam edər.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 11-ci gün qan gəlməyə davam edəndə istihazə olduğu aydın olar, qüsl alaraq namaza başlayar. 27-ci gün qan gələndə namazı tərk edər. 37-ci gün, yəni ikinci aydakı 11-ci qanlı gündə qan gəlməyə davam edəndə istihazə olduğu aydın olar, yenə qüsl alaraq namaza başlayar. Qan gəlməyə davam etdiyi müddətdə bu şəkildə hərəkət edər. Yəni 10 heyz, 20 istihazə qəbul edər.

c) Qanlı günlərlə təmiz olan günlərin cəmi 30-u keçsə, ilk 10 gün heyz olub, sonra istimrara qədər olan günlərin hamısı təmiz qəbul edilərək istimrardan sonra 10 gün heyz, 20 gün təmiz olaraq davam edər.

Nümunə
Bir qız ilk dəfə olaraq 12 qan, 20 gün təmizlik görüb sonra qan axmağa davam etsə, bu qanlı günlərin 10 günü heyz, 20 günü istihazə qəbul edilir.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 11-ci gün qan gəlməyə davam edəndə istihazə olduğu aydın olar, qüsl alaraq namaza başlayar. 33-cü gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. Çünki son heyzdən etibarən ən az 15 gün təmiz keçmişdir. 43-cü gün, yəni ikinci aydakı 11-ci qanlı gündə qan gəlməyə davam edəndə istihazə olduğu aydın olar, qüsl alaraq namaza başlayar. Qan gəlməyə davam etdikcə bu şəkildə hərəkət edər. Yəni 10 heyz, 20 istihazə qəbul edər.

4. Qayda: Bir qız səhih qan, yəni ən çox 10 gün qan və fasid təmizlik, yəni 15 gündən az təmizlik görsə, səhih qan günləri adət olar. Sonra 30 günə qədər təmizlik qəbul edilir, yəni qanlı və təmiz günləri 30-a tamamlayacaq şəkildə istimrarlı günlərin ilk günləri istihazə qəbul edilir.

Nümunə
Bir qız ilk dəfə olaraq 5 qan və 14 gün təmizlik görüb bundan sonra qan axmağa davam etsə, ilk 5 qan və bundan sonra 25 gün təmiz olar. Cəmi 30 günü tamamlamaq üçün istimrarın ilk 11 günü təmiz qəbul edilir. Bundan sonra 5 günü heyz, 25 günü təmiz olaraq davam edər.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 6-cı gündə qan kəsiləndə qüsl alaraq namaza başlayar. 20-ci gün qan gəlsə də, namaza davam edər. Çünki 15 gün təmiz keçməmişdir. Bu günün istihazə olduğu qətidir. 21-ci gün qan gəlməyə davam edəndə artıq namazı tərk edər. 30-cu gündə, yəni ikinci ayın 11-ci qanlı günündə qan gəlməyə davam edəndə istihazə olduğu aydın olar, qüsl alaraq namaza başlayar. Qanın kəsilmədən davamlı axdığı, yəni istimrar olduğu aydın olanda isə ilk 11 günün və 5 heyzdən sonrakı 25 günün istihazə olduğu aydın olar. İstihazə olan günlərdəki qılmadığı namazlarını qəza edər. Qan gəlməyə davam etdikcə bu şəkildə hərəkət edər. Yəni 5 heyz, 25 istihazə qəbul edər.

İstimrarlı hallar


Rənglərin açıqlaması:



İstimrarlı
hallar
İstimrar qadından adət halında gələn qanın davam etməsi
deməkdir.
Qayda: 15 gün içində heç təmiz gün olmadan qan istimrar
etsə, yəni heç kəsilmədən axmağa davam etsə, adətinə görə hesablanar. Yəni
adətindən sonra başlayaraq bir əvvəlki ayda görülən təmizlik günü qədəri
təmizlik və sonra adəti qədəri heyz qəbul edilir.
Nümunələr:
1)
Adəti 25 təmiz, 5 heyz olan qadın 25 təmiz gündən sonra qan görməyə başlayıb
qanlı günlər 10 günü keçib davam etsə, əvvəlki adəti qədər 5 gün heyz, digərləri
istihazə olar. Çünki qan əvvəlki adət günlərinə rast gəlmişdir. Qan həmişə axsa,
bu qanlı günlərin 25-i istihazə, 5 günü heyz qəbul edilir.



ŞƏRH
Qan
görəndə namazı tərk edər. 11-ci gün də qan gələndə istihazə olduğu aydın olar.
əvvəlki adəti etibarlı olar. 11-ci qanlı gündən etibarən qüsl alıb namaza
başlayar. İstihazə olan günlərdəki qılmadığı namazlarını daha sonra qəza
edər.

2) Adəti 25 təmiz, 5 heyz olan qadın 25 təmiz gündən sonra 1
qan, 1 təmiz və bundan sonra qanlı günlər 10 günü keçib davam etsə, əvvəlki
adəti qədər 5 gün heyz, digərləri istihazə olar. Çünki əvvəlki adətinin ilk və
son günləri qanlıdır. Aradakı bir təmiz gün də axan qəbul edilir. Qan axmağa
davam etsə, bu qanlı günlərin 25-i istihazə, 5-i heyz qəbul edilir.



ŞƏRH
Qan
görəndə namazı tərk edər. 1 qanlı gündən sonra qüsl almadan namaza başlayar.
3-cü gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 11-ci qanlı gündən [36-cı gündən]
etibarən qüsl alıb namaza başlayar. İstihazə olan günlərdəki qılmadığı
namazlarını daha sonra qəza edər.

3) Adəti 25 təmiz, 5 heyz olan qadın 25
təmiz gündən sonra 3 qan, 2 təmiz və bundan sonra qanlı günlər 10 günü keçib
davam etsə, əvvəlki adətinin ilk 3-ü heyzdir. Çünki qanlı gün heyzinin üç gününə
rast gəlmişdir. Sonra qan axmağa davam etsə, kəsilənə qədər qanlı günlərin 25-i
istihazə, 3-ü heyz qəbul edilir.



ŞƏRH
Qan
görəndə namazı tərk edər. 3 qanlı gündən sonra qüsl alıb namaza başlayar. 6-cı
gün qan görəndə yenə namazı tərk edər. 11-ci qanlı gündən [36-cı gündən]
etibarən qüsl alıb namaza başlayar. İstihazə olan günlərdəki qılmadığı
namazlarını daha sonra qəza edər.

4) Adəti 25 təmiz, 5 heyz olan
qadın 25 təmiz gündən sonra 1 qan, 2 təmiz, 2 qan, 2 təmiz və bundan sonra qanlı
günlər 10 günü keçib davam etsə, yenə 5 gün olar. Çünki heyzin ilk və son
günləri [26 və 30] qanlıdır. Qan belə axmağa davam etsə, qanlı günlərin 25-i
istihazə, 5-i heyz qəbul edilir.



ŞƏRH
Qan
görəndə namazı tərk edər. 2-ci günü təmiz olduğu üçün qüsl almadan namaza
başlayar. 4-cü gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 6. gün kan kesildiğinde gusledip namaza başlayar. 8. gün tekrar namazı terk eder. 11-ci qanlı gündən [36-cı
gündən] etibarən qüsl alıb namaza başlayar. İstihazə olan günlərdəki qılmadığı
namazlarını daha sonra qəza edər.

5) Adəti 25 təmiz, 5 heyz olan
qadın 25 təmiz gündən sonra 2 qan, 2 təmiz, 1 qan, 5 təmiz və bundan sonra qanlı
günlər 10 günü keçib davam etsə, adəti dəyişməz, yenə 5 gündür. Çünki heyzin ilk
və son günləri qanlıdır.



ŞƏRH
Qan
görəndə namazı tərk edər. 3-cü gündən etibarən qüsl almadan namaza başlayar.
5-ci gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 6-cı gündən [31-ci gündən] etibarən
qüsl alıb namaza başlayar. 11-ci gündə [36-cı gündə] qan gəldiyi halda yenə qüsl
almadan namaza davam edər. Çünki 10 günü keçdiyi üçün bu günlər istihazədır.
İstihazə olan günlərdəki qılmadığı namazlarını daha sonra qəza
edər.

6) Adəti 25 təmiz, 5 heyz olan qadın 27 təmiz gündən sonra 3
qan, 5 təmiz və bundan sonra qanlı günlər 10 günü keçib davam etsə, 5
təmizlikdən sonra həmişə axmağa davam etsə, adəti 3 gün olar. Həmişə belə davam
etsə, 27 günü istihazə, 3 günü heyz qəbul edilir.



ŞƏRH
Qan
görəndə namazı tərk edər. 3 qanlı gündən sonra qüsl alıb namaza başlayar. 9-cu
gün qan görəndə yenə namazı tərk edər. 11-ci qanlı gündən [38-ci gündən]
etibarən qüsl alıb namaza başlayar. İstihazə olan günlərdəki qılmadığı
namazlarını daha sonra qəza edər.

7) Adəti 25 təmiz, 5 heyz olan
qadın 25 təmiz gündən sonra 1 qan, 1 təmiz, 1 qan, 1 təmiz və bundan sonra qanlı
günlər 10 günü keçib davam etsə, adəti dəyişməz. İlk 5 günü heyz, ondan sonrakı
günlər istihazə olar.



ŞƏRH
Qan
görəndə namazı tərk edər. 2-ci gündə qüsl almadan namaz qılar. 3-cü gün qan
gələndə yenə namazı tərk edər. 4-cü gündə qan kəsiləndə qüsl alaraq namaza
başlayar. 11-ci qanlı gündən [36-cı gündən] etibarən qüsl alıb namaza başlayar.
İstihazə olan günlərdəki qılmadığı namazlarını daha sonra qəza edər.

Qızlarda qanlı günlər arasındakı təmiz günlər

Rənglərin açıqlaması:

Qızlarda qanlı günlər arasındakı təmiz günlər

Nümunələr:

1) Bir qız ilk dəfə olaraq 2 qan, 1 təmiz, 2 qan görsə və sonra 25 gün təmiz qalsa, aradakı 1 təmiz gün də axan qəbul edilir. Yəni cəmi 5 gün heyz görmüş olar. Adəti 5 gün olar.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 3-cü gündə qan kəsiləndə qüsl almadan yalnız dəstəmaz alıb namaza başlayar. 4-cü gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 6-cı gün qan kəsiləndə artıq qüsl alaraq namaza başlayar.

2) Bir qız ilk dəfə olaraq 3 qan, 2 təmiz, 1 qan, 1 təmiz, 1 qan, 1 təmiz, 1 qan görsə və sonra 20 gün təmiz qalsa, aradakı cəmi 4 təmiz gün də axan qəbul edilir. Yəni cəmi 10 gün heyz görmüş olar. Adəti 10 gün olar.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 4-cü gündə qan kəsiləndə qüsl alaraq namaza başlayar. 6-cı gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 7-ci gündə qan kəsiləndə yenə qüsl alaraq namaza başlayar. 8-ci gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 9-cu gündə qan kəsiləndə yenə qüsl alaraq namaza başlayar. 10-cu gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 11-ci gündə qan kəsiləndə yenə qüsl alaraq namaza başlayar. Bundan sonra artıq 10 günü keçmiş olacağı üçün qan gəlsə belə, qüsl almadan yalnız dəstəmaz alıb namaza davam edər.

3) Bir qız ilk dəfə olaraq 4 qan, 3 təmiz, 1 qan görsə və sonra 22 gün təmiz qalsa, aradakı 3 təmiz gün də axan qəbul edilir. Yəni cəmi 8 gün heyz görmüş olar. Adəti 8 gün olar.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 5-ci gün qan kəsiləndə qüsl alıb namaza başlayar. 8-ci gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 9-cu gün qan kəsiləndə yenə qüsl alıb namaza başlayar.

4) Bir qız ilk dəfə olaraq 1 qan, 8 təmiz və 1 qan görsə və sonra 20 gün təmiz qalsa, aradakı 8 təmiz gün də axan qəbul edilir. Yəni cəmi 10 gün heyz görmüş olar. Adəti 10 gün olar.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 2-ci gün qan kəsiləndə qüsl almadan yalnız dəstəmaz alıb namaza başlayar. 10-cu gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 11-ci gün qan kəsiləndə qüsl alaraq namaza başlayar.

5) Bir qız ilk dəfə olaraq 1 qan, 9 təmiz və 1 qan görsə və bundan sonra 19 gün təmiz qalsa, qanlı günlərin heç biri heyz olmaz. Qan görülən iki gün istihazə olar. Çünki 10-cu gündən sonra görülən qandan əvvəlki təmizlik günləri heyz sayılmaz.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 2-ci gün qan kəsiləndə qüsl almadan yalnız dəstəmaz alıb namaza başlayar. 11-ci gün qan gəlsə də, namaza davam edər. Çünki 10 günü keçdiyi üçün bunun istihazə olduğu qətidir.

6) Bir qız ilk dəfə olaraq 1 qan, 8 təmiz və 2 qan görsə və bundan sonra 19 gün təmiz qalsa, aradakı 8 təmiz gün də axan qəbul edilir. Yəni cəmi 10 gün heyz görmüş olar. 11-ci gün istihazə olar. Adəti 10 gün olar.

ŞƏRH
Qan görəndə namazı tərk edər. 2-ci gün qan kəsiləndə qüsl almadan yalnız dəstəmaz alıb namaza başlayar. 10-cu gün qan gələndə yenə namazı tərk edər. 11-ci gün qan gələndə istihazə olduğu aydın olar. Artıq qüsl alaraq namaza başlayar.

Seçkin maniler – 33


Nasıl uyuttu seni,
Yakıp kuruttu seni,
Boşuna bekleme hiç!
Gitti unuttu seni.
* * *
Durmaz yüksekten atar,
Dikendir göze batar,
Tafrasından geçilmez,
Herkese çalım satar.
* * *
Kalbe bir şeyler aktı,
Akışı ciğer yaktı,
Göz izi var yüzünde,
Söyle sana kim baktı?
* * *
Çıkışım Ankara’dan,
Engel çıksın aradan,
Yollar uzun bitmiyor,
Kavuştursun Yaradan.
* * *
Koç gelir yata yata,
Çamura bata bata,
Dendi, kanser olmuşsun,
İçine ata ata.
* * *
Gurbet kahrı çekerim,
Gün geçtikçe çökerim,
Köyümden ayrılalı,
Gözümden yaş dökerim.
* * *
Kıvılcımlar saçılsın,
Siyah beyaz seçilsin,
Hoca, bir dua et de,
Gözüm gönlüm açılsın!